Σχολιάστε

Κίεβο: χάνοντας έναν πόλεμο σε δύο μέτωπα

borotτου K.D. Tait από το αγγλικό Workers Power

Το κείμενο που ακολουθεί μεταφράστηκε από τον PanPap για το Avantgarde.  Η ανάλυση για τις εξελίξεις και τα ανοιχτά μέτωπα στην περιοχή, πάρα τον -κατά τη γνώμη μας- λάθος χαρακτηρισμό της Ρωσίας ως ιμπεριαλισμό (βλέπε 1, 2, 3), είναι διαφωτιστική για όσους αντιλαμβάνονται την κρισιμότητα της έκβασης αυτής της μάχης όχι μόνο για την Ουκρανία αλλά συνολικά για το διεθνή συσχετισμό δύναμης.

Στις 5 Σεπτέμβρη έλαβαν τέλος οι διάρκειας έξι μηνών μάχες μεταξύ του υπερεθνικιστικού καθεστώτος του Κιέβου και των πολιτοφυλακών των Λαϊκών Δημοκρατιών του Ντονιέτσκ και του Λουγκάνσκ με την υπογραφή εκεχειρίας στο Μινσκ της Λευκορωσίας.

Στις 16 Σεπτέμβρη, τα κοινοβούλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας ψήφισαν ταυτόχρονα την έγκριση της συμφωνίας σύνδεσης της Ουκρανίας με την ΕΕ. Αυτή η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου αποτελεί το πιο πρόσφατο βήμα στον κοινωνικό πόλεμο που εξαπολύει το ΔΝΤ και, από πίσω του, το ευρωπαϊκό και αμερικάνικο κεφάλαιο, εναντίον του λαού της Ουκρανίας.

Το καθεστώς που εγκαθιδρύθηκε από το πραξικόπημα του «Ευρωμαϊντάν» το Φλεβάρη έχει βυθίσει την Ουκρανία στη βαρβαρότητα σε όλα τα μέτωπα· στην Ανατολή εμφύλιος πόλεμος και εθνοκάθαρση, στη Δύση παράδοση της Ουκρανίας στους θιασώτες της ελεύθερης αγοράς της ΕΕ και στους εμπόρους λιτότητας του ΔΝΤ.

Η επίθεση που εξαπέλυσε η κυβέρνηση του Κιέβου ενάντια στους ίδιους τους πολίτες της και η χρησιμοποίηση φασιστικών παραστρατιωτικών οργανώσεων επέτρεψαν στο ρώσικο ιμπεριαλισμό να αποκτήσει ισχυρή επιρροή στις τοπικές δυνάμεις αντίστασης στις ΛΔ Ντονιέτσκ και Λουγκάνσκ. Με την έναρξη του χειμώνα οι Ουκρανοί, τόσο στην Ανατολή όσο και στη Δύση, αντιμετωπίζουν μια πολιτική, κοινωνική και οικονομική καταστροφή. Η αντεπανάσταση κάθε άλλο παρά θριαμβεύει: βρίσκεται σε κρίση. Αυτό δεν είναι μόνο αποτέλεσμα της στρατιωτικής αντίστασης στο Ντονμπάς. Στη Δύση, η πλατιά αντίθεση με την κατάταξη στον στρατό και τη λιτότητα έχουν βάλει εμπόδια στα σχέδια της κυβέρνησης για μια γρήγορη νίκη.

Η εργατική τάξη της Ουκρανίας βρίσκεται αντιμέτωπη με δύο ιμπεριαλιστές εχθρούς με αντεπαναστατικούς στόχους: το μπλοκ των ΗΠΑ – ΕΕ και της Ρωσίας. Ωστόσο, η σκληρή αντιπαλότητα μεταξύ των δύο αυτών μπλοκ και η απροθυμία τους να διαπραγματευτούν μια λύση επέτρεψε την ανάδυση πολλών τοπικών δυνάμεων με διαφορετικές πολιτικές ατζέντες και από τις δύο πλευρές.

Το ίδιο το καθεστώς του Κιέβου είναι διχασμένο ανάμεσα στον πόλεμο και την ειρήνη (με τμήματά του να υποστηρίζουν τη μία ή την άλλη εκδοχή). Ομοίως, οι δυνάμεις στην Ανατολή χωρίζονται ανάμεσα σε αυτούς που είναι διατεθειμένοι να στηρίξουν μια συμφωνία με τον Πούτιν και σε αυτούς που είναι αποφασισμένοι να πιέσουν, ώστε να ηττηθούν οι δυνάμεις του Κιέβου. Έχουμε επίσης λάβει ενθαρρυντικές αναφορές από αριστερούς που εμπλέκονται στην πάλη ενάντια στο καθεστώς του Κιέβου: οι αναφορές αυτές μιλούν για κινήσεις ανασύστασης ενός ανεξάρτητου εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος, που πηγάζουν από τις χιλιάδες των εργαζομένων που ριζοσπαστικοποιήθηκαν από την πάλη ενάντια στο φασισμό και ενάντια σε οποιαδήποτε απόπειρα από τις ιμπεριαλιστικές δυνάμεις να διαμελίσουν την Ουκρανία.

Το Κίεβο μιλά για ειρήνη, προετοιμάζεται για πόλεμο

Ο Ποροσένκο υποχρεώθηκε να υπογράψει τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στο Μινσκ από θέση αδυναμίας, γιατί οι δυνάμεις του που πολιορκούσαν το Ντονιέτσκ είχαν ηττηθεί και ήταν έτοιμες να χάσουν τον έλεγχο της Μαριούπολης. Μολονότι η κατάπαυση του πυρός απέτρεψε μια συνολική ήττα, ο Ποροσένκο αναγκάστηκε να αποδεχτεί πολλά από τα αιτήματα της αντίστασης του αντι-Μαϊντάν. Αυτά περιελάμβαναν αυτονομία για όλες τις περιφέρειες της Ουκρανίας, μια ουδέτερη στρατιωτική ζώνη και αναγνώριση των τοπικών δυνάμεων αυτοάμυνας. Παρά το γεγονός ότι η συμφωνία αυτή παρέχει ομοσπονδιοποίηση για τρία μόνο χρόνια, αυτά είναι ουσιαστικά τα ζητήματα για τα οποία οι υπερεθνικιστές και οι φασίστες που κατέλαβαν την εξουσία το Φλεβάρη ξεκίνησαν τον εμφύλιο πόλεμο. Επιπλέον, μάχες συνεχίζονται σε ορισμένες ιδιαίτερα επίμαχες περιοχές.

Μέχρι σήμερα, περίπου 3.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί και περισσότεροι από 6.000 έχουν τραυματιστεί. Το καθεστώς του Κιέβου αρνείται να αναγνωρίσει τους 260.000 εσωτερικά εκτοπισμένους πολίτες ως πρόσφυγες, έτσι αυτοί δεν έχουν πρόσβαση σε πρόνοια ή στέγαση κ.λπ. Σχεδόν ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν καταφύγει στη Ρωσία.

Οι αριστεροί που επέμεναν ότι το Ευρωμαϊντάν ήταν μια αντιολιγαρχική, δημοκρατική επανάσταση έχουν διαψευσθεί με τον πιο αδιαμφισβήτητο τρόπο. Η νεοφιλελεύθερη-φασιστική κυβέρνηση των Γιατσένιουκ-Τουρτσίνοφ κάθε άλλο παρά υλοποίησε μια «αστικοδημοκρατική» επανάσταση· αυτό που έκανε ήταν να φέρει την Ουκρανία αποφασιστικά στην τροχιά του δυτικού ιμπεριαλισμού.

Το «τολμηρό οικονομικό πρόγραμμα» του ΔΝΤ για την Ουκρανία εκπονήθηκε πριν από την έναρξη της «αντιτρομοκρατικής επιχείρησης», αν και η αποκατάσταση της τάξης στην Ανατολή αποτέλεσε προαπαιτούμενο για τους συντάκτες της. Με αντάλλαγμα ένα πακέτο διάσωσης 17 δις δολαρίων, η ουκρανική κυβέρνηση εφαρμόζει μια βίαιη θεραπεία-σοκ που ξεπερνιέται μόνο από αυτή που επιβλήθηκε στη Ρωσία κατά τη διάρκεια της παλινόρθωσης του καπιταλισμού. Η θεραπεία αυτή περιλαμβάνει την καταστροφή των υπολειμμάτων της κοινωνικής ασφάλισης και πρόνοιας, κληρονομιά της ανατροπής του καπιταλισμού την περίοδο 1917-1921.

Τα μέτρα του ΔΝΤ έχουν σχεδιαστεί για τη μείωση του «δημοσιονομικού ελλείμματος» της κυβέρνησης, τη διαφορά δηλαδή μεταξύ εσόδων και δαπανών. Ωστόσο, και μάλιστα ανεξάρτητα από την πρόσθετη επιβάρυνση που προκαλεί ο πόλεμος, η οικονομία της Ουκρανίας δεν ήταν ποτέ ικανή να αντέξει αυτό το βάρος. Το ΔΝΤ τώρα προβλέπει μείωση του ΑΕΠ κατά τουλάχιστον 6.5% που ενδεχομένως να φτάσει και το 10%. Σύμφωνα με τον Ποροσένκο, ο πόλεμος κοστίζει 6 εκατομμύρια δολάρια την ημέρα. Ο Ποροσένκο χρησιμοποίησε την ευκαιρία της στρατιωτικής παρέλασης για την Ημέρα της Ανεξαρτησίας για να ανακοινώσει άλλα 3 δις δολάρια σε πρόσθετες στρατιωτικές δαπάνες. Το ΔΝΤ προβλέπει τώρα ότι η Ουκρανία θα χρειαστεί άλλα 19 δισεκατομμύρια δολάρια έκτακτης υποστήριξης για τους επόμενους 16 μήνες.

Η κυβέρνηση του Κιέβου έχει ήδη πετσοκόψει τις συντάξεις και τους μισθούς στο δημόσιο τομέα και έχει παγώσει τον κατώτατο μισθό. Οι λιανικές πωλήσεις έχουν κατρακυλήσει κατά σχεδόν 20% από το Γενάρη, ενώ ο πληθωρισμός, που τώρα βρίσκεται στο14%, αναμένεται να φτάσει στο 20% το Γενάρη του 2015.

Ως αποτέλεσμα της εξαναγκασμένης αποσύνδεσής του από το δολάριο, το εθνικό νόμισμα (γρίβνα) έχει χάσει το 43% της αξίας του, οδηγώντας σε μια τεράστια αύξηση στο κόστος αποπληρωμής των χρεών σε δολάρια, τόσο στα καταναλωτικά όσο και στα εμπορικά.

Το κεντρικό στοιχείο του προγράμματος του ΔΝΤ είναι η «μεταρρύθμιση» του τομέα της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της ιδιωτικοποίησης του εθνικού δικτύου ενέργειας. Αυτό θα ωφελήσει άμεσα τους ιδιοκτήτες των βιομηχανιών – αυτών δηλαδή που λεηλάτησαν τις υπάρχουσες βιομηχανίες μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Τα τιμολόγια του φυσικού αερίου πρόκειται να ανέβουν κατά 56% και της θέρμανσης κατά 40% μέσα στο 2014. Ετήσιες αυξήσεις μεταξύ 20-40% έχουν επιβληθεί για τη περίοδο από το 2015 έως το 2017. Οι επιδοτήσεις αερίου θα κοπούν τελείως μέσα στα επόμενα δύο χρόνια. Ο αντίκτυπος των παραπάνω στα χαμηλής αποδοτικότητας ορυχεία και εργοστάσια της σοβιετικής εποχής της χώρας, ιδιαίτερα στην περιοχή του Ντονμπάς, είναι τόσο προβλέψιμος όσο θα είναι και καταστροφικός.

Πέρα από όλα τα άλλα μέτρα, το ζήτημα της κατάργησης των επιδοτήσεων του φυσικού αερίου αποτελεί ουσιαστικά από μόνο του θανατική ποινή για τη βαριά βιομηχανία του Ντονμπάς. Ενώ για τους ολιγάρχες που έχουν επενδύσει εκεί αυτό μπορεί να είναι απλώς ένα πικρό ποτήρι, για τα εκατομμύρια των εργαζομένων των οποίων η επιβίωση εξαρτάται από τη βιομηχανία αυτή είναι κάτι το εντελώς απαράδεκτο.

Δεδομένου ότι περίπου το 42% της ουκρανικής ηλεκτρικής ενέργειας παράγεται από εργοστάσια που λειτουργούν με άνθρακα, η κυβέρνηση έχει προετοιμάσει μια καταστροφή – και μάλιστα σε μια χώρα όπου οι θερμοκρασίες το χειμώνα κατρακυλούν τακτικά στους -20° C. Η κατάρρευση του νομίσματος έχει οδηγήσει σε μείωση κατά 19% της αξίας των εξαγωγών και έχει συμβάλει σε απότομη πτώση στην παραγωγή και σε άνοδο των τιμών.

Η επιδίωξη της ένταξης στην ΕΕ έχει προκαλέσει επίσης αποδιοργάνωση στη βιομηχανική παραγωγή, η οποία ήταν προσανατολισμένη προς τη Ρωσία και την Ευρασιατική Τελωνειακή Ένωση, που ήταν μακράν ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Ουκρανίας. Τα ετήσια στοιχεία για τον Αύγουστο μιλούν από μόνα τους. Η παραγωγή στην εξόρυξη άνθρακα έχει μειωθεί κατά 60,4%, στην κατασκευή μηχανών κατά 31%, στη μεταλλουργία κατά 30% και στη βιομηχανική παραγωγή κατά 21.4%. Στη βιομηχανική περιοχή του Ντονμπάς τα ετήσια στοιχεία για τον Ιούλη δείχνουν πτώση της βιομηχανικής παραγωγής κατά 29% στο Ντονιέτσκ και κατά 56% στο Λουγκάνσκ.

Τα οικονομικά συμφέροντα της Ρωσίας στην Ουκρανία δεν είναι μυστικά και αποτελούν το δεύτερο σημαντικότερο λόγο, λίγο πίσω από τις γεωστρατηγικές ανησυχίες, για τον οποίο παρεμβαίνει στη σύγκρουση. Η κληρονομιά του σοβιετικού σχεδιασμού παραμένει βαριά, με εξορυκτικές και στρατιωτικές βιομηχανίες υψηλής τεχνολογίας να συνδέονται με τη Ρωσία με χίλια δυο νήματα· νήματα που μια αναδυόμενη ιμπεριαλιστική Ρωσία δε δίστασε να εκμεταλλευτεί και τα οποία είναι απρόθυμη να παραδώσει. Ρωσικές εταιρείες κατέχουν σημαντικά τμήματα της βιομηχανίας επικοινωνιών, ενέργειας, ακινήτων και χάλυβα της Ουκρανίας, μαζί με περίπου το ένα έβδομο του τραπεζικού τομέα. Είναι βέβαιο ότι καμία προσφορά της ΕΕ δε μπορεί να αντικαταστήσει όλα τα παραπάνω.

Το κλείσιμο ή η μετεγκατάσταση πολλών από αυτές τις επιχειρήσεις και η αποξήρανση των επενδυτικών κεφαλαίων έχει ήδη προκαλεί σοβαρά σοκ. Ο Kherson, ένας από τους μεγαλύτερους βιομήχανους, έχει μπει σε διαδικασία πτώχευσης. Η αυτοκινητοβιομηχανία υψηλού προφίλ ZAZ έχει πάψει να λειτουργεί. Ακόμα και κεφάλαια που βρίσκονται στη δυτική Ουκρανία δεν είναι ασφαλή· ο κατασκευαστής λεωφορείων LAZ, που έχει έδρα στο Λβοφ, έχει επίσης σταματήσει την παραγωγή.

Τα παραπάνω ακολουθούν το πρότυπο που τέθηκε στη Ρουμανία, την Ουγγαρία και τα κράτη της Βαλτικής, τα οποία δε μπορούσαν να ανταγωνιστούν τους Ευρωπαίους ανταγωνιστές μετά τον περιορισμό της πρόσβασής τους στη ρωσική αγορά. Ωστόσο, οι υποτιθέμενες «αποζημιώσεις», η ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων εντός της ΕΕ και η πρόσβαση σε περιφερειακές αναδιανεμητικές χρηματοδοτήσεις, δεν προσφέρονται στην Ουκρανία, τουλάχιστον όχι σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα.

Εν τω μεταξύ, η οικονομική ανεξαρτησία της Ουκρανίας, η οποία μέχρι πρότινος ενδεχομένως να της έδινε τη δυνατότητα να ανακουφίσει τα οικονομικά της προβλήματα, έχει παραδοθεί στο ΔΝΤ. Όταν το ΔΝΤ διατάζει, το Κίεβο οφείλει να υπακούσει. Ήταν βάσιμος ο ισχυρισμός του Γιατσένιουκ ότι η κυβέρνησή του θα είναι μια «κυβέρνηση πολιτικών αυτοχείρων». Με δεδομένη την καταστροφική πορεία στην οποία μπήκε, δεν αποτελεί έκπληξη το ότι το κομμάτι περί ελεύθερων συναλλαγών της συμφωνίας σύνδεσης με την ΕΕ αναβλήθηκε για το τέλος του 2015, ως μέτρο για την προστασία της ουκρανικής οικονομίας.

Πολιτική κατάσταση

Το καθεστώς του Ποροσένκο αυτοϋπονομεύεται με την αμετακίνητη επιδίωξη του οικονομικού προγράμματος του ΔΝΤ και της στράτευσης. Από το λεγόμενο «προοδευτικό Μαϊντάν» δεν υπάρχει ούτε ίχνος. Το καθεστώς είναι αναγκασμένο να βασίζεται ολοένα και πιο άμεσα σε υπεραντιδραστικές δυνάμεις που βρέθηκαν στον πυρήνα των κινητοποιήσεων ενάντια στον Γιανουκόβιτς στις αρχές του 2014. Αυτό εκφράζεται με την πρόταση για «κοινωνική κάθαρση», δηλαδή την εκκαθάριση των υπαλλήλων και αξιωματούχων που συνδέονται με το προηγούμενο καθεστώς, όπως απαιτούν οι φασίστες.

Περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι θα τεθούν σε διαδικασία «διαλογής», μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται όλοι εκείνοι που εργάστηκαν υπό τον πρώην πρόεδρο Γιανουκόβιτς και το πρώην Κομμουνιστικό Κόμμα, αξιωματούχοι και υπάλληλοι της KGB, καθώς και το προσωπικό του γραφείου του εισαγγελέα, των υπηρεσιών πληροφοριών, του υπουργείου εσωτερικών και του υπουργικού συμβουλίου. Κατά γενναιόδωρο τρόπο, αυτή η διαδικασία δεν περιλαμβάνει τον πρόεδρο Ποροσένκο – ο οποίος όχι μόνο υπηρέτησε υπό τον Γιανουκόβιτς, αλλά βοήθησε και στην ίδρυση του Κόμματος των Περιφερειών.

Μια τέτοια εκτεταμένη εκκαθάριση είναι προφανώς μη δημοφιλής μεταξύ των πλατιών στρωμάτων των απλών εργαζομένων που θα επηρεαστούν. Ωστόσο, απειλεί επίσης να κάνει μια τομή μέσα στην πολιτική τάξη, όλες οι παρατάξεις της οποίας είναι διεφθαρμένες και έχουν πράγματα να χάσουν – εκτός από εκείνες της κυβερνώσας πτέρυγας. Αυτός ο μη δημοφιλής νόμος έχει μπλοκαριστεί αρκετές φορές και ψηφίστηκε μόνο όταν ο πρόεδρος της βουλής, Ολεξάντρ Τουρτσίνοφ, κάτω από την πίεση της ακροδεξιάς που τραμπούκιζε βουλευτές έξω από το κτήριο του κοινοβουλίου, δήλωσε ότι δε θα διακόψει τις εργασίες της συνεδρίασης μέχρι να ψηφιστεί ο νόμος.

Καταστολή

Φυσική συνέπεια της ένταξης των φασιστών στον κατασταλτικού μηχανισμό του κράτους είναι η απότομη αύξηση στις επιθέσεις εναντίον μελών της αντιπολίτευσης σε όλη τη χώρα. Η πιο χαρακτηριστική τέτοια υπόθεση υπήρξε η κρατική καταστολή του Κομμουνιστικού Κόμματος της Ουκρανίας (ΚΚΟΥ), το οποίο είχε 32 βουλευτές που αντιπροσώπευαν το 13% των ψήφων. Μετά τη διάλυση της κοινοβουλευτικής του ομάδας στις 24 Ιουλίου, ο Γενικός Εισαγγελέας της Ουκρανίας έκρινε το κόμμα ένοχο για «χρηματοδότηση της τρομοκρατίας», επειδή δηλαδή υποστήριξε το κίνημα αντίστασης στο Ντονμπάς και την απόσχιση της Κριμαίας.

Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, τα μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος Ουκρανίας έχουν υποστεί παρενοχλήσεις, συλλήψεις, απαγωγές και εξωδικαστικές δολοφονίες. Ο Vyacheslav Mikhailovich Kovshun, γραμματέας της οργάνωσης του κόμματος στο χωριό Luzhky, βασανίστηκε μέχρι θανάτου σε ένα σημείο ελέγχου της Εθνικής Φρουράς στις 22 Ιούνη.

Ακόμα και οι βουλευτές δεν είναι απρόσβλητοι στην παρενόχληση. Αντίπαλοι χτύπησαν τον ηγέτη του Κομμουνιστικού Κόμματος, Πέτρο Σιμονένκο, μέσα στη βουλή. Όταν η Ελένα Μπονταρένκο, βουλευτίνα του Κόμματος των Περιφερειών, καταδίκασε τον πόλεμο και ζήτησε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη των θυμάτων, ο πρόεδρος της βουλής, Τουρτσίνοφ, της απενεργοποίησε το μικρόφωνο και απαίτησε να «γονατίσει» η Μπονταρένκο «μπροστά στον ουκρανικό στρατό». Στη συνέχεια σηκώθηκε ο ηγέτης του Ριζοσπαστικού Κόμματος, Όλεγκ Λιάσκο, και απαίτησε να σταλεί η Μπονταρένκο στο μέτωπο και να εκτελεστεί ως προδότρια.

Στις 11 Σεπτέμβρη, μετά από μια παρατεταμένη εκστρατεία εκφοβισμού, η Υπηρεσία Ασφαλείας της Ουκρανίας (SBU) πραγματοποίησε έφοδο στα γραφεία της αντιπολιτευόμενης εφημερίδας Vesti και κατέσχεσε ηλεκτρονικούς υπολογιστές και διάφορα αρχεία. Στις 18 Σεπτέμβρη φασίστες διέλυσαν βίαια μια διαδήλωση ενάντια στον πόλεμο και τις αυξήσεις των τιμών στο Χάρκοβο.

Η κομμουνιστική οργάνωση Μποροτμπά (Αγώνας) έχει υποστεί εκστρατεία εκφοβισμού από φασίστες και κράτος, με τα γραφεία της στο Κίεβο και το Χάρκοβο να έχουν δεχθεί επιθέσεις και να έχουν κλείσει. Φασίστες δολοφόνησαν τον Αντρέι Μπραζέφσκι, ένα 21χρονο μέλος του Μποροτμπά, κατά τη διάρκεια της σφαγής στην Οδησσό στις 2 του Μάη. Ο Vlad Wojciechowski, από την Οδησσό, είναι το μέλος της οργάνωσης που συνελήφθη πιο πρόσφατα. Αφού τραυματίστηκε κατά τη διάρκεια της επίθεσης στις 2 Μάη, συνελήφθη και πέρασε αρκετές εβδομάδες στη φυλακή. Κατά τη διάρκεια της νύχτας της 12ης Σεπτέμβρη συνελήφθη μαζί με δύο μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος και της Κομμουνιστικής Νεολαίας από την ασφάλεια και ναζί παραστρατιωτικούς που φύτεψαν «αποδείξεις» στο σπίτι του. Αφού του απέσπασαν ομολογία με βασανιστήρια, βρίσκεται αντιμέτωπος με φυλάκιση από 8 έως 15 χρόνια με την κατηγορία της «τρομοκρατίας».

Εκλογές του Οκτώβρη

Η κυβέρνηση Γιατσένιουκ, που σχηματίστηκε στις 27 Φλεβάρη, ήταν ένας ασταθής συνασπισμός εθνικιστών από το Μέτωπο Πατρίδα, το νεοφιλελεύθερο κόμμα UDAR (Γροθιά) και το φασιστικό κόμμα Σβομπόντα. Ο συνασπισμός κατέρρευσε στις 24 Ιούλη με την απόσυρση των κοινοβουλευτικών ομάδων του UDAR και του Σβομπόντα. Μολονότι η παραίτηση του Γιατσένιουκ απορρίφθηκε, αυτός κατήγγειλε την κατάρρευση του συνασπισμού ως πράξη καιροσκοπισμού από κόμματα που αρνούνται να αναλάβουν την ευθύνη για την υλοποίηση του προγράμματος λιτότητας που απαιτείται για τη χρηματοδότηση του πολέμου.

Στις 25 Αυγούστου ο Ποροσένκο ανακοίνωσε πρόωρες εκλογές για τις 26 Οκτώβρη. Οι πολιτικοί ελιγμοί έχουν αρχίσει για τα καλά με το σχηματισμό του λεγόμενου «Λαϊκού Μετώπου», με επικεφαλής τον Γιατσένιουκ και τον Ολεξάντρ Τουρτσίνοφ, μια ανοιχτή συμμαχία μεταξύ εθνικιστών και φασιστών.

Η φιλελεύθερη αστικοδημοκρατική βιτρίνα του κόμματος υπονομεύεται από το «στρατιωτικό συμβούλιό» του, με επικεφαλής τους ηγέτες των διαφόρων «εθελοντικών ταγμάτων» που σήμερα διεξάγουν λεηλασίες σε όλη την ανατολική Ουκρανία. Περιλαμβάνει τον Αντρέι Παρούμπι, δηλωμένο φασίστα και ιδρυτή του νεοναζιστικού «Σοσιαλιστικού Εθνικού Κόμματος» (πλέον Σβομπόντα), τον Αντρέι Μπιλιέτσκι, διοικητή του ανοιχτά φασιστικού τάγματος Αζόφ και αρχηγό των νεοναζί «Πατριωτών της Ουκρανίας» και της «Εθνικοσοσιαλιστικής Συνέλευσης», καθώς και διοικητές των φασιστικού τάγματος εθελοντών Αϊντάρ, του Κιέβου-1, του Ντνίπρο-1 και διάφορων άλλων ταγμάτων της Εθνικής Φρουράς. Το πολιτικό συμβούλιο του κόμματους αυτού περιλαμβάνει την Tatyana Chornovol, πρώην μέλος του νεοναζιστικού UNA-UNSO και χήρα του φασίστα Νικολάι Μπερεζόφ, διοικητή διμοιρίας του τάγματος Αζόφ που σκοτώθηκε κατά την απελευθέρωση του Ιλοβαΐσκ από τις δυνάμεις αυτοάμυνας.

Το ακροδεξιό “Λαϊκό Μέτωπο” θα κοντράρει το κόμμα του Ποροσένκο στις κάλπες του Οκτώβρη

Το υπόλοιπο πολιτικό φάσμα κυριαρχείται από αντιδραστικές φιγούρες όπως η Γιούλια Τιμοσένκο, η οποία πρότεινε την επίλυση του «ανατολικού προβλήματος» με «τη ρίψη πυρηνικών στους κατσαπλιάδες», τον ολιγάρχη Ιγκόρ Κολομοΐσκι, που χρηματοδοτεί το δικό του ιδιωτικό στρατό, το τάγμα Dnipro-1, και που οργάνωσε την επίθεση στη ρωσική πρεσβεία στο Κίεβο, ή τον Όλεγκ Λιάσκο, ηγέτη του ακροδεξιού Ριζοσπαστικού Κόμματος, ο οποίος διοικούσε την προσωπική του πολιτοφυλακή στα ανατολικά και δρούσε σαν να ήταν «ο νόμος», απαγάγοντας ανθρώπους, ανακρίνοντάς τους και καταγράφοντάς τα όλα στην κάμερα ως μέρος της προεδρικής προεκλογικής εκστρατείας του (στην οποία ήρθε τρίτος παίρνοντας το 8% των ψήφων). Μέλη της νεοναζιστικής Εθνικοσοσιαλιστικής Συνέλευσης εξελέγησαν στο δημοτικό συμβούλιο του Κιέβου με τη λίστα του Ριζοσπαστικού Κόμματος του Λιάσκο.

Οι εκλογές θα αποτελέσουν μια παρωδία της δημοκρατίας. Η απαγόρευση του Κομμουνιστικού Κόμματος και η επιβολή μιας βασιλείας τρόμου από τις φασιστικές παραστρατιωτικές δυνάμεις κατοχής στις ανατολικές περιοχές θα φέρει χωρίς αμφιβολία το επιθυμητό αποτέλεσμα. Για τους λόγους αυτούς συμφωνούμε με το κάλεσμα της μαρξιστικής οργάνωσης Μποροτμπά για μποϊκοτάζ στις εκλογές που «διεξάγονται στη μέση ενός αιματηρού εμφυλίου πολέμου και γνήσιας δικτατορίας της Δεξιάς, και δε θα έχουν καμία νομιμοποίηση για το μεγαλύτερο κομμάτι του λαού της Ουκρανίας».

Η αντίσταση

Το γεγονός ότι η λαϊκή αντίσταση ενάντια στην προσπάθεια του καθεστώτος του Κιέβου να πάρει τον έλεγχο των πόλεων στην Ανατολή εξελίχθηκε σε εμφύλιο πόλεμο είναι ένας καθοριστικός παράγοντας που επηρεάζει τη δυναμική της μελλοντικής ταξικής πάλης στην Ουκρανία.

Για έξι μήνες ο λαός της Ανατολικής Ουκρανία υπερασπίστηκε το Ντονιέτσκ και το Λουγκάνσκ ενάντια στη λυσσαλέα επίθεση των φιλοκυβερνητικών δυνάμεων, που είχαν ως αιχμή του δόρατος τα νεοναζιστικά τάγματα εφόδου. Η πρώτη γραμμή του μετώπου έχει δει τις μεγαλύτερες στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι τιμωρητικές επιχειρήσεις και ο στρατιωτικός νόμος που επιβλήθηκε στις κατεχόμενες περιοχές έχουν οδηγήσει σε μια άνοδο του αποσχιστικού αισθήματος, το οποίο ήταν στο παρελθόν μειοψηφικό.

Η Ρωσία αναμφίβολα άσκησε σημαντική επιρροή στις Λαϊκές Δημοκρατίες μέσω του ελέγχου που είχε στην παροχή στρατιωτικού υλικού και ανθρωπιστικής βοήθειας. Παρ’ όλα αυτά, ο χαρακτήρας του κινήματος στο Ντονμπάς, χαρακτήρας γνήσιας λαϊκής αντίστασης, έχει μέχρι στιγμής αποτρέψει τις προσπάθειες της Ρωσίας να διαπραγματευτεί μια λύση για την κρίση που να είναι αποδεκτή και από τη Μόσχα και από το Κίεβο. Ο στόχος του Πούτιν δεν είναι να προσαρτήσει τη «Νοβορόσια» όπως έκανε με την Κριμαία, αλλά να καταλήξει σε συμφωνία με τον Ποροσένκο και τη Δύση η οποία θα του επιτρέψει να κρατήσει την Κριμαία και θα αποτρέψει την πλήρη κατάληψη της Ουκρανίας από τη Δύση. Είναι σαφές επίσης ότι θέλει να άρει τον οικονομικό αποκλεισμό που χτίζεται γύρω από τη χώρα του.

Η ανάδυση ενός ένοπλου αντιστασιακού κινήματος πολιτών, το οποίο παρά τον αντιφατικό χαρακτήρα του εξέφρασε σαφώς αντιολιγαρχικά, αντιφασιστικά και δημοκρατικά αιτήματα, ήταν ένας ανεπιθύμητος και δυσάρεστος πονοκέφαλος για το καθεστώς του Πούτιν. Ήταν ιδιαίτερα προβληματικό, επειδή ο λαός του Ντονμπάς, που έχει βαθιές ρίζες στη Ρωσία όχι μόνο πολιτιστικά και ιστορικά αλλά και μέσα από την οικογένεια και την οικονομία, έκανε έκκληση στο ρωσικό καθεστώς να τον βοηθήσει στον αγώνα του. Ο Πούτιν, που είχε προβάλει σε προηγούμενες συγκρούσεις τον εαυτό του ως υπερασπιστή των Ρώσων στο εγγύς εξωτερικό, δε θα μπορούσε να εγκαταλείψει το λαό του Ντονμπάς χωρίς μεγάλο κόστος για το προσωπικό του στάτους.

Την ίδια στιγμή όμως δεν είχε και καμία πρόθεση να επιτρέψει την ανάπτυξη μιας μαχητικής και ένοπλης εργατικής τάξης στο κατώφλι του. Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ενθάρρυνση της λαϊκής αντιπολίτευσης προς τους ολιγάρχες της Ρωσίας. Η πρώτη του προσπάθεια να επιλύσει αυτή τη δυσκολία ήταν να προσφέρει την παράδοση του Ντονιέτσκ με αντάλλαγμα με το ρωσικό έλεγχο της Κριμαίας. Αυτός ήταν ο σκοπός της κατάπαυσης του πυρός τον Ιούνη. Δυστυχώς όμως για ‘αυτόν, τόσο οι δυνάμεις αυτοάμυνας όσο και οι φασιστικές πολιτοφυλακές είχαν άλλες ιδέες. Με επικεφαλής τον Ιγκόρ Στρελκόφ, οι πολιτοφυλακές του Ντονμπάς υποχώρησαν από το Σλαβιάνσκ και οργάνωσαν την άμυνα του Ντονιέτσκ, ανατρέποντας τους ηγέτες εκείνους που ετοιμάζονταν να παραδώσουν την πόλη. Ο Πούτιν κατάφερε μόνο να ανακτήσει κάποιο έλεγχο της κατάστασης χρησιμοποιώντας την απειλή της διακοπής στη ροή εφοδιασμού σε Ντονιέτσκ και Λουγκάνσκ, απομακρύνοντας τον Στρελκόφ και επιβάλλοντας πιο «υπάκουα» στοιχεία στην ηγεσία της Νοβορόσια.

Ο ρωσικός έλεγχος στις Λαϊκές Δημοκρατίες, ασκούμενος μέσω της παροχής πολεμικού υλικού, είχε σαφώς αποφασιστικό αντίκτυπο στον περιορισμό των φιλοδοξιών των τμημάτων εκείνων της αυτονομιστικής ηγεσίας που είχε φιλοδοξίες μεγαλύτερες από αυτές του Πούτιν. Ωστόσο, δε μπορεί να θεωρείται ότι η αντίσταση στο καθεστώς του Κιέβου αποτυπώνεται απλά και μόνο στο πολιτικό πρόγραμμα (όπως αυτό έχει) του ασταθούς (και αποτελούμενου από αυτονομιστές, καιροσκόπους, εκπροσώπους εργαζομένων και πράκτορες του ρώσικου ιμπεριαλισμού και των Ουκρανών ολιγαρχών) αστερισμού που απαρτίζει την ηγεσία των Λαϊκών Δημοκρατιών του Ντονιέτσκ και του Λουγκάνσκ.

Η υποστήριξη των σοσιαλιστών στην αντίσταση δε βασίζεται στους στρατιωτικούς ηγέτες της αντίστασης αυτής, οι αντιφατικές δηλώσεις των οποίων είναι συχνά χρωματισμένες από το μεγαλορωσικό σοβινισμό και τις αποσχιστικές τάσεις. Αυτοί οι άνθρωποι βρίσκονται στην ηγεσία εξαιτίας των στρατιωτικών τους ικανοτήτων και των πόρων που μπορούν να φέρουν, όχι επειδή εκφράζουν τους στόχους των ανθρώπων που υπερασπίζονται τα οδοφράγματα του Λουγκάνσκ, του Ντονιέτσκ και δεκάδων πόλεων και χωριών σε ολόκληρη την περιοχή. Η συνείδησή τους αντανακλά πολύ περισσότερο το δέσιμο της εργατικής τάξης με την περιοχή της· μιας εργατικής τάξης που αποτελείται από μετανάστες από διάφορα μέρη της πρώην ΕΣΣΔ, νιώθει νοσταλγία για τη σχετική οικονομική ασφάλεια και ευημερία που επικρατούσε τότε και φέρει την κληρονομιά του αντιφασιστικού αγώνα ενάντια στη ναζιστική κατοχή.

Ήταν απολύτως θεμιτό για το λαό να υπερασπιστεί τον εαυτό του ενάντια στις επιθέσεις του καθεστώτος του Κιέβου και των φασιστικών συμμοριών που έστειλε στις πόλεις της Ανατολής, παρά την όποια κριτική μπορεί να κάνει κανείς στα σύμβολα κάτω από τα οποία πολεμούσε στην αρχή. Οι ρωσικές σημαίες ήταν εκκλήσεις του λαού αυτού προς τη Ρωσία να τον βοηθήσει· όταν η Ρωσία αρνήθηκε να παρέμβει αποφασιστικά, αυτές οι σημαίες εξαφανίστηκαν και αντικαταστάθηκαν από άλλες.

Η ηγεσία των «λαϊκών δημοκρατιών», ωστόσο, σύντομα καταλήφθηκε από μια ποικιλία εθνικιστών, εκπροσώπων εργαζομένων και καθαρών πολιτικών καιροσκόπων. Οι καιροσκόποι ήταν σε θέση να διατηρήσουν την επιρροή τους μέσω των δεσμών τους με τη Μόσχα και με ορισμένους ανατολικούς ολιγάρχες, ιδιαίτερα τον Ρινάτ Αχμέτοφ.

Επειδή η εργατική τάξη δεν έχει σημαντική δική της πολιτική οργάνωση ανεξάρτητη από τους ολιγάρχες, δεν ήταν σε θέση να επιβληθεί στα αρχικά στάδια, μολονότι οι μαζικές διαδηλώσεις των εργατών ενάντια στον πόλεμο έδειξαν ότι δεν ήταν ατομικοποιημένη κοινωνική δύναμη ή ουδέτερος παρατηρητής. Παρ’ όλα αυτά, η κινητοποίηση δεκάδων χιλιάδων ντόπιων εργαζομένων σε λαϊκές πολιτοφυλακές έχει δημιουργήσει τη δική της δυναμική. Οι άνθρωποι είναι πρόθυμοι να αγωνιστούν όχι μόνο για να υπερασπιστούν τους εαυτούς τους ενάντια στις φασιστικές επιθέσεις, αλλά και να για να αποτρέψουν την επιστροφή στις παλιές συνθήκες οικονομικής εξαθλίωσης και εκμετάλλευσης. Θέλουν ριζική αλλαγή.

Αυτό εκφράζεται στις αναφορές σχετικά με τη δημιουργία μιας νέας κομμουνιστικής οργάνωσης που περιλαμβάνει πρώην μέλη του Κομμουνιστικού Κόμματος Ουκρανίας και άλλων επαναστατικών οργανώσεων και κομμουνιστές που ριζοσπαστικοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής και κοινωνικής πάλης ενάντια στο καθεστώς του Κιέβου και την παρέμβαση του ρώσικου ιμπεριαλισμού και των Ρώσων σοβινιστών.

Το καθήκον για τους σοσιαλιστές στις ιμπεριαλιστικές χώρες είναι να οργανώσουν την αντίσταση ενάντια στο νέο ψυχρό πόλεμο του ΝΑΤΟ και ενάντια στην υποστήριξη που παρέχουν οι κυβερνήσεις προς τη στρατιωτική επιθετικότητα και τα πρόγραμματα λιτότητας του καθεστώτος του Κιέβου. Είναι επίσης καθήκον τους να δώσουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη υποστήριξη στην ανάδυση ενός πολιτικού κόμματος που να βασίζεται στην ανεξαρτησία της εργατικής τάξης και που να απευθύνεται στους εργαζόμενους σε ολόκληρη την Ουκρανία. Με τη συνεπή κριτική και συζήτηση, ελπίζουμε ότι μπορούμε να βοηθήσουμε το κόμμα αυτό να αναπτύξει ένα πρόγραμμα όχι για «λαϊκή εξουσία» ή «λαϊκή δημοκρατία», αλλά για την εργατική εξουσία, τη δημοκρατία των εργατικών συμβουλίων και του σοσιαλισμού.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: